Wij hebben ook een kinder forum, daar kunnen kinderen terecht met hun vragen over echtscheiding, omgangsrecht, nieuw samengesteld gezin enzo...
klik gewoon op de tekening 
| Algemeen |
| Hoe verloopt zo een verhoor |
| Spreekrecht Zelfstandige rechtsingang Jeugdadvocaten |
| Wanneer mogen de kinderen kiezen bij wie ze wonen ? |
Sommige kinderen vinden het enorm vervelend wanneer zij worden uitgenodigd bij een wildvreemde persoon die op hun woorden afgaat om beslissingen te nemen of te helpen nemen. Zij voelen zich onwennig omdat zij hun gevoelens niet onder woorden kunnen brengen of omdat ze zich moeten uitspreken over zaken waarover ze zich niet wensen uit te spreken. Andere kinderen beklagen zich over het feit dat ze hun verhaal niet of onvoldoende konden doen of dat ze hun deel van het verhaal niet terugvinden in de beslissing van de rechter. Ook al wordt hun standpunt niet gevolgd, kinderen aanvaarden de beslissing wanneer de motivering voor hen begrijpbaar is. Uit de aanmeldingen blijkt ook nog dat het vooral de snelheid en de vorm van de gesprekken is, waarmee ze moeite hebben.
Mijn ouders vragen mij om mijn mening te geven. Ze hebben mij uitgenodigd om mee te gaan praten met hun bemiddelaar. Ik zit daar dan en die mevrouw vertelt van alles, waarvan ik de helft niet begrijp; dan vraagt ze mij om te zeggen wat ik er van denk. Ik heb dan geen zin om te antwoorden, want alles wat ik zeg gaat zij gebruiken om iets te beslissen over mijn leven. Hoe kan ik dat nu in drie zinnen zeggen. Mijn ouders kennen mij, ze zouden dat toch moeten weten. Het liefst van al zou ik willen dat ze niet moeten scheiden.
“De ultieme doelstelling van het spreekrecht is dat het kind zich rond het scheidingsgebeuren gehoord voelt. Maar we moeten blijven zoeken naar de meest deskundige methodiek voor het horen van kinderen. De manier waarop dit verloopt is namelijk van essentieel belang. Als het spreekrecht van het kind niet met de nodige zorg wordt omkaderd, is het niet in het belang van het kind en kan je het beter achterwege laten.”
Hoorrecht van kinderen (meestal vanaf zeven jaar) wil niet zeggen dat kinderen mogen kiezen bij welke ouder zij willen verblijven. Het betekent dat zij zelf een brief kunnen schrijven naar de rechter met de vraag om gehoord te worden of dat de rechter het initiatief neemt om het kind te horen (uit te nodigen). Dit laatste kan enkel met de toestemming van het kind; het kan niet gedwongen worden. Bij dit onderhoud zijn de ouders niet aanwezig. Er wordt een proces-verbaal opgesteld van dit onderhoud maar er wordt geen afschrift gegeven aan de ouders.
“Er zijn kinderen die reeds gehoord werden door de rechter en duidelijk gesteld hebben dat ze geen contact meer wensen met hun ouder. Zij verwachtten dat de rechter op hun wens zou ingaan. Dat dit niet gebeurt, geeft kinderen het gevoel niet au sérieux genomen te worden. Zij vragen zich af waarom ze dan gehoord werden. Het lijkt ons belangrijk dat de rechter vooraf duidelijk uitlegt aan het kind wat het hoorrecht inhoudt, wat zijn bedoeling daarmee is en wat hij verder doet met wat het kind hem vertelt. Ook nadat hij de beslissing genomen heeft zou hij het kind nog eens moeten zien zodat hij zijn besluit kan motiveren. Veel ouders denken ook nog steeds dat kinderen op 12 jaar kunnen kiezen of ze al dan niet contact willen met de ouder waar ze niet bij verblijven. De verwijzing naar de bezoekruimte stuit dan ook op onbegrip en kwaadheid bij ouder en kind. Duidelijke informatie omtrent deze thema’s naar ouders en kinderen lijkt ons dan ook belangrijk, zodat geen valse verwachtingen geschapen worden.”
“Een groot pluspunt bij de oproepingsplicht is dat het kind als het ware ‘ontschuldigd’ wordt.”
Het verhoor van de minderjarige
Bij Wet van 30/6/1994 werd het nieuw artikel 931 Gerechtelijk Wetboek ingevoerd.
Dit artikel heeft betrekking op het verhoor van de minderjarige.
Het criterium om gehoord te kunnen worden is dat de minderjarige over het vereiste onderscheidingsvermogen moet beschikken.
Wie beslist over het al dan niet gehoord worden ?
· de minderjarige kan erom verzoeken
De minderjarige verzoekt erom
Aan wie wordt dit verzoek gericht ?
Het verzoek wordt gericht aan :
· aan de Rechter bij wie de zaak aanhangig is
Beoordeling van dit verzoek
Het verzoek kan slechts geweigerd worden bij een speciaal gemotiveerde beschikking, gegrond op het gegeven dat de minderjarige niet over het vereiste onderscheidingsvermogen beschikt.
Tegen de beslissing van weigering van de rechter kan geen rechtsmiddel worden aangewend.
De rechter beslist er ambtshalve toe
Opmerking : de minderjarige kan weigeren om gehoord te worden
Het verhoor zelf
Wie neemt het verhoor af ?
· De minderjarige wordt gehoord door de Rechter of door de persoon die deze aanwijst
Waar wordt het verhoor afgenomen ?
· Het onderhoud geschiedt op een plaats die door de Rechter geschikt wordt geacht
Wie is bij het onderhoud aanwezig ?
· de partijen (bv. ouders) zijn bij dit onderhoud niet aanwezig
Wanneer zal de minderjarige gehoord worden ?
· De wettekst bepaalt algemeen dat minderjarigen kunnen gehoord worden "in elk geding dat hem betreft".
1. "State Parties shall assure to the child who is capable of forming his or her own views the right to express those views freely in all matters affecting the child, the views of the child being given due weight in accordance with the age and maturity of the child.
2. For this purpose, the child shall in particular be provided the opportunity to be heard in any judicial and adminstrative proceedings affecting the child, either directly, or through a representative or an appropriate body, in a manner consistent with the procedural rules of national law."
· De Belgische wet voorziet dat de kinderen desgevallend zullen gehoord worden wanneer in het kader van een echtscheiding voorlopige maatregelen worden bevolen. De ouders hebben de mogelijkheid om af te wijken van het in de wet voorziene regeling van het co-ouderschap en te opteren voor de regeling waarbij de ene ouder de exclusieve uitoefening van het ouderlijk gezag vraagt en de andere het recht op persoonlijk contact.
· De Rechter kan het opportuun vinden alvorens een vonnis te verlenen, de mening van de kinderen dienaangaande te kennen
Spreekrecht Zelfstandige rechtsingang Jeugdadvocaten
Minderjarigen bevinden zich niet in een vacuüm, ook niet op juridisch vlak. Een scheidingsprocedure van de ouders, een misdrijf of een ongeval waar ze slachtoffer van zijn, een adoptieprocedure, een voogdijregeling, een naamswijziging, een verzoek tot asiel of regularisatie… Ook al zijn ze hier niet de initiatiefnemers, kinderen en jongeren ervaren de consequenties en zijn in deze gebeurtenissen wel rechtstreeks betrokken. Minderjarigen zijn trouwens ook zelf actor in tal van situaties die juridische consequenties hebben: ze werken als jobstudent, ze gaan zelfstandig wonen, ze lopen op school een sanctie op, ze bestellen een aankoop, ze brengen een kind ter wereld, …
Zowel op maatschappelijk vlak als in relationele verhoudingen treedt de zelfstandigheid en de eigen betekenisverlening van kinderen en jongeren sinds geruime tijd veel sterker op de voorgrond. Ook hun juridische positie evolueert gaandeweg in diverse domeinen naar meer handelingsbekwaamheid. Hun principiële juridische handelingsonbekwaamheid staat echter in schril contrast met deze realiteit.Voor hun toegang tot de rechter staan minderjarigen in een opvallend zwakke en afhankelijke positie.
Het Kinderrechtencommissariaat pleit al jaren voor een stevigere rechtspositie
voor minderjarigen, inclusief hun toegang tot de rechter. Het volstaat niet om rechten
op papier te hebben, minderjarigen moeten hun rechten kunnen uitoefenen en
indien nodig ook afdwingen.
Reeds geruime tijd liggen in de Kamer van Volksvertegenwoordigers ontwerpen
ter tafel over een verbetering van het spreekrecht, zelfstandige rechtsingang en
advocaten voor minderjarigen. Deze drie ontwerpen raken aan het fundament van
de juridische positie van minderjarigen in de huidige samenleving en betekenen
een doorbraak voor hun “recht op recht”. Reeds geruime tijd pleiten we ervoor dat
deze initiatieven wet zouden worden. Ook het VN-Comité voor de Rechten van
het Kind heeft België aangemaand om snel werk te maken van de realisatie van
deze initiatieven.Recent heeft het Arbitragehof, in antwoord op een prejudiciële vraag, ook geoordeeld
dat het recht op eerbiediging van het privé- en gezinsleven het recht voor
een kind omvat om te kunnen tussenkomen in en deel te nemen aan een rechtsgeding
in verband met de betwisting van de beslissing van een overheid die gevolgen
heeft voor zijn gezinsleven.
Omwille van hun onderlinge inhoudelijke samenhang dringen we erop aan de drie
wetsontwerpen samen goed te keuren:
· Het spreekrecht is grotendeels als spreekmogelijkheid geregeld, maar is
zonder nut voor de minderjarige als er geen juridische procedure gestart
wordt.
Daarom dringt een eigen rechtsingang zich op;
· Rechtsingang betreft zowel de rechtsaanspraken als het verdedigen van
het standpunt en de belangen van de minderjarige. Hier is juridische bijstand
en begrip voor de positie van de minderjarige vereist. Garanties
hiervoor liggen in de vereiste specialisatie voor de jeugdadvocaat;
· Professionele procesbijstand stelt de minderjarige beter in staat zijn mening voor de rechter te brengen. Zo wordt een deugdelijkere invulling gegeven aan artikel 12 van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind.
Op 19 april 2006 hield de Commissie voor de Justitie van de Kamer van volksvertegenwoordigers een hoorzitting over de drie wetsontwerpen. Ook de Kinderrechtencommissaris werd gehoord. Tijdens de hoorzitting benadrukte de meerderheid van de sprekers hoe belangrijk zij de goedkeuring van de drie ontwerpen achten. Zowel de regering als volksvertegenwoordigers dienden verschillende amendementen in op het oorspronkelijk ontwerp. Dit advies bouwt verder op de mondelinge uiteenzetting van de Kinderrechtencommissaris tijdens de hoorzitting in de Kamer. We behandelen zowel het ontwerp als de amendementen.
Indien u het volledige dossier wil lezen kunt u het hier downloaden 
Wanneer mogen de kinderen kiezen bij wie ze wonen ?
Hierover bestaan veel misverstanden. Kinderen mogen nooit kiezen bij wie ze gaan wonen.
Het algemeen principe is dat kinderen "geen" partij zijn in de echtscheiding van hun ouders. Toch heeft elke rechtbank de mogelijkheid om de kinderen te "horen": de rechter kan beslissen om de kinderen uit te nodigen. Dit betekent echter niet dat hij moet doen wat de kinderen vragen. Hij moet naar hen luisteren en rekening houden met hun mening. Maar de rechter dient ook de wetgeving ter zake, de visie van de andere partijen en het belang van de kinderen op lange termijn voor ogen te houden.
Wanneer kinderen door de rechter gehoord willen worden, schrijven ze tijdens de scheidingsprocedure en voor de besluiten neergelegd worden, een brief aan de voorzitter van de betreffende rechtbank. Het blijft echter de rechter die oordeelt of hij hen wil horen of niet.
Enkel voor de jeugdrechtbank is er een uitzondering. Niet inhoudelijk, wel naar leeftijd: de jeugdrechter moet kinderen vanaf 12 jaar steeds uitnodigen, maar heeft geen verplichting om ook effectief te beslissen wat de kinderen vragen.
Pas als de kinderen meerderjarig zijn (t.t.z. vanaf 18 jaar)
beslissen de kinderen bij wie ze gaan wonen.